वैदिकगणितशास्त्रस्य विद्यालयपाठ्यक्रमे आवश्यकता: राष्ट्रीय-शिक्षा-नीति-२०२० दृष्ट्या गवेषणात्मकः विमर्शः

Fuente: Zenodo
Salvato in:
Dettagli Bibliografici
Autore principale: हिरन्मयः साहा
Natura: Recurso digital
Lingua:sanscrito
Pubblicazione: Zenodo 2026
Soggetti:
Accesso online:
Tags: Aggiungi Tag
Nessun Tag, puoi essere il primo ad aggiungerne!!
_version_ 1866902000126394368
author हिरन्मयः साहा
author_facet हिरन्मयः साहा
contents <p><span> </span></p> <p><span lang="HI">भारतीयशिक्षाव्यवस्थायाः इतिहासे प्राचीनवेदिकज्ञानव्यवस्था विशेषं स्थानं धारयति। वैदिकगणितशास्त्रं तादृशं प्राचीनशास्त्रं यत् वेदेषु निहितं</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">किन्तु आधुनिककाले पुनरुद्धारितम्।वैदिकगणितशास्त्रं प्राचीनभारतीयज्ञानव्यवस्थायाः महत्त्वपूर्णं भागं विद्यते। अस्य शास्त्रस्य विद्यालयपाठ्यक्रमे समावेशः छात्राणां गणितीयक्षमतायाः विकासे</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">समस्या</span><span lang="EN-US">-</span><span lang="HI">समाधाने</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">मानसिकगणने च सहायकं भवति। नवशिक्षानीति</span><span lang="EN-US">-</span><span lang="HI">२०२०</span><span lang="EN-US">(NEP 2020)</span><span lang="EN-US"> </span><span lang="HI">भारतीयशिक्षाव्यवस्थायाः परिवर्तने मुख्यं भूमिकां निर्वहति</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">यत्र प्राचीनभारतीयज्ञानव्यवस्थानां </span><span lang="EN-US">(IKS) </span><span lang="HI">समावेशः विशेषरूपेण उल्लिखितः। अस्य शास्त्रस्य मूलं अथर्ववेदस्य परिशिष्टे विद्यते</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">यत्र १६ सूत्राणि तथा १३ उपसूत्राणि आधारितानि। एतानि सूत्राणि गणितीयक्रियाणां सरलीकरणे</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">मानसिकगणने</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">समस्या</span><span lang="EN-US">-</span><span lang="HI">समाधाने च सहायकानि।नवशिक्षानीति</span><span lang="EN-US">-</span><span lang="HI">२०२० भारतसर्वकारेण २०२० वर्षे अनुमोदिता</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">शिक्षाव्यवस्थायाः मूलभूतपरिवर्तने लक्ष्यं करोति। इयं नीतिः ५</span><span lang="EN-US">+</span><span lang="HI">३</span><span lang="EN-US">+</span><span lang="HI">३</span><span lang="EN-US">+</span><span lang="HI">४ पाठ्यक्रमसंरचनां</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">बहुविषयकशिक्षां</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">प्राचीनभारतीयज्ञानव्यवस्थानां समावेशं च प्रोत्साहयति। </span><span lang="EN-US">NEP 2020 </span><span lang="HI">अनुसारं</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">गणितशिक्षायां विशेषरूपेण आधारभूतसाक्षरता तथा संख्यात्मकक्षमतायाः विकासः आवश्यकः। वैदिकगणितं इयं नीतिः प्राचीनगणितीयज्ञानस्य रूपेण समावेशितं भवितुमर्हति</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">यतः अयं छात्राणां संज्ञानात्मकक्षमतायाः वृद्धिं करोति।अस्मिन् शोधपत्रे गुणात्मकअध्ययनरूपेण वैदिकगणितस्य विद्यालयपाठ्यक्रमे आवश्यकतायाः </span><span lang="EN-US">NEP 2020 </span><span lang="HI">दृष्ट्या पर्यालोचनं क्रियते।</span></p>
format Recurso digital
id zenodo_https___doi_org_10_5281_zenodo_18628605
institution Zenodo
language san
publishDate 2026
publisher Zenodo
record_format zenodo
spellingShingle वैदिकगणितशास्त्रस्य विद्यालयपाठ्यक्रमे आवश्यकता: राष्ट्रीय-शिक्षा-नीति-२०२० दृष्ट्या गवेषणात्मकः विमर्शः
हिरन्मयः साहा
वैदिकगणितम्, भारतीयज्ञानपरम्परा (IKS), राष्ट्रीयशिक्षा-नीति २०२० (NEP 2020), विद्यालयपाठ्यक्रमः, संज्ञानात्मकविकासः
<p><span> </span></p> <p><span lang="HI">भारतीयशिक्षाव्यवस्थायाः इतिहासे प्राचीनवेदिकज्ञानव्यवस्था विशेषं स्थानं धारयति। वैदिकगणितशास्त्रं तादृशं प्राचीनशास्त्रं यत् वेदेषु निहितं</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">किन्तु आधुनिककाले पुनरुद्धारितम्।वैदिकगणितशास्त्रं प्राचीनभारतीयज्ञानव्यवस्थायाः महत्त्वपूर्णं भागं विद्यते। अस्य शास्त्रस्य विद्यालयपाठ्यक्रमे समावेशः छात्राणां गणितीयक्षमतायाः विकासे</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">समस्या</span><span lang="EN-US">-</span><span lang="HI">समाधाने</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">मानसिकगणने च सहायकं भवति। नवशिक्षानीति</span><span lang="EN-US">-</span><span lang="HI">२०२०</span><span lang="EN-US">(NEP 2020)</span><span lang="EN-US"> </span><span lang="HI">भारतीयशिक्षाव्यवस्थायाः परिवर्तने मुख्यं भूमिकां निर्वहति</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">यत्र प्राचीनभारतीयज्ञानव्यवस्थानां </span><span lang="EN-US">(IKS) </span><span lang="HI">समावेशः विशेषरूपेण उल्लिखितः। अस्य शास्त्रस्य मूलं अथर्ववेदस्य परिशिष्टे विद्यते</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">यत्र १६ सूत्राणि तथा १३ उपसूत्राणि आधारितानि। एतानि सूत्राणि गणितीयक्रियाणां सरलीकरणे</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">मानसिकगणने</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">समस्या</span><span lang="EN-US">-</span><span lang="HI">समाधाने च सहायकानि।नवशिक्षानीति</span><span lang="EN-US">-</span><span lang="HI">२०२० भारतसर्वकारेण २०२० वर्षे अनुमोदिता</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">शिक्षाव्यवस्थायाः मूलभूतपरिवर्तने लक्ष्यं करोति। इयं नीतिः ५</span><span lang="EN-US">+</span><span lang="HI">३</span><span lang="EN-US">+</span><span lang="HI">३</span><span lang="EN-US">+</span><span lang="HI">४ पाठ्यक्रमसंरचनां</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">बहुविषयकशिक्षां</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">प्राचीनभारतीयज्ञानव्यवस्थानां समावेशं च प्रोत्साहयति। </span><span lang="EN-US">NEP 2020 </span><span lang="HI">अनुसारं</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">गणितशिक्षायां विशेषरूपेण आधारभूतसाक्षरता तथा संख्यात्मकक्षमतायाः विकासः आवश्यकः। वैदिकगणितं इयं नीतिः प्राचीनगणितीयज्ञानस्य रूपेण समावेशितं भवितुमर्हति</span><span lang="EN-US">, </span><span lang="HI">यतः अयं छात्राणां संज्ञानात्मकक्षमतायाः वृद्धिं करोति।अस्मिन् शोधपत्रे गुणात्मकअध्ययनरूपेण वैदिकगणितस्य विद्यालयपाठ्यक्रमे आवश्यकतायाः </span><span lang="EN-US">NEP 2020 </span><span lang="HI">दृष्ट्या पर्यालोचनं क्रियते।</span></p>
title वैदिकगणितशास्त्रस्य विद्यालयपाठ्यक्रमे आवश्यकता: राष्ट्रीय-शिक्षा-नीति-२०२० दृष्ट्या गवेषणात्मकः विमर्शः
topic वैदिकगणितम्, भारतीयज्ञानपरम्परा (IKS), राष्ट्रीयशिक्षा-नीति २०२० (NEP 2020), विद्यालयपाठ्यक्रमः, संज्ञानात्मकविकासः
url https://doi.org/10.5281/zenodo.18628605